زمان تقریبی مطالعه: 4 دقیقه
 

ابن ابی شیبه (دائرةالمعارف‌مؤلفان‌اسلامی)





ابوبکر عبدالله بن محمد عبسی (۱۵۹-۲۳۵ق)، مشهور به ابن ابی شیبه، فقیه، مفسر و محدث اهل‌سنت قرن سوم هجری قمری در عراق بود.


۱ - معرفی اجمالی



ابوبکر عبدالله بن محمد بن ابراهیم عبسی کوفی، مشهور به ابن ابی شیبه، در سال ۱۵۹ق در شهر کوفه به دنیا آمد و رشد یافت و به تحصیل علوم پرداخت. برای فراگیری علوم بیشتر، به بصره و بغداد مسافرت کرد و از محضر فقها و علمای عصر خویش بهره برد و در علومی چون فقه، تاریخ، تفسیر، حدیث و قرآن ماهر و استاد شد و در همه این زمینه‌ها تالیفاتی نوشت. وی از کوفه به بغداد رفت و در مسجد رصافه بغداد بر کرسی نقل حدیث نشست و نیز در زمره محدثانی قرار گرفت که به دستور متوکل عباسی (خلافت ۲۳۲-۲۴۷ق) با نحله‌های مختلف فکری مانند معتزله و جهمیّه مناظره می‌کردند و احادیثی در ردّ بر آنها نقل می‌کردند. علمای رجال اهل‌سنت وی را حافظ حدیث، ثقه و مورد اعتماد می‌دانند. وی از شریک بن عبدالله قاضی، عبدالله بن مبارک، علی بن مسهّر، سفیان بن عیینه، عبّاد بن عوام، عبدالله بن ادریس، عمرو بن عبید و دیگران حدیث شنیده و کسانی مثل احمد بن حنبل، عبدالله بن احمد بن حنبل، محمد بن اسحاق صاغانی و ابوالقاسم بغوی از او حدیث نقل کرده‌اند. عبسی در سال ۲۳۵ق در شهر کوفه از دنیا رفت.

۲ - تالیفات



آثار او عبارت‌اند از: السنن فی الفقه، الفتن، الفتوح، التفسیر، التاریخ، المسند فی الحدیث، الجمل، صفین، المصنف، الاحکام، ثواب القرآن، الرد علی من ردّ علی ابی حنیفه، و الایمان.
[۹] کحاله، عمررضا، المستدرک علی معجم المؤلفین، ص۴۳۲.
[۱۵] مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، دائرة المعارف بزرگ اسلامی، ج۲، ص۶۶۹.
[۱۷] ذهبی، محمد بن احمد، تذکرة الحفاظ، ج۲، ص۴۳۳.


۳ - پانویس


 
۱. ↑ خطیب بغدادی، احمد بن علی، تاریخ بغداد، ج۱۰، ص۶۶-۷۱.    
۲. ↑ ابن سعد، محمد، الطبقات الکبری، ج۶، ص۴۱۳.    
۳. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، تاریخ الاسلام، ج۱۷، ص۲۳۰.    
۴. ↑ خطیب بغدادی، احمد بن علی، تاریخ بغداد، ج۱۰، ص۶۶.    
۵. ↑ خطیب بغدادی، احمد بن علی، تاریخ بغداد، ج۱۰، ص۶۸.    
۶. ↑ ابن ندیم، محمد بن اسحاق، الفهرست، ص۲۸۱.    
۷. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، تاریخ الاسلام، ج۱۷، ص۲۳۰.    
۸. ↑ بغدادی، اسماعیل بن محمد، هدیة العارفین، ج۱، ص۴۴۰.    
۹. ↑ کحاله، عمررضا، المستدرک علی معجم المؤلفین، ص۴۳۲.
۱۰. ↑ سمعانی، عبدالکریم بن محمد، الانساب، ج۶، ص۳۵.    
۱۱. ↑ ابن جوزی، عبدالرحمن بن علی، المنتظم، ج۱۱، ص۲۲۹.    
۱۲. ↑ زرکلی، خیرالدین، الاعلام، ج۴، ص۱۱۷.    
۱۳. ↑ ابن عماد حنبلی، عبدالحی، شذرات الذهب، ج۳، ص۱۶۵.    
۱۴. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، العبر، ج۱، ص۴۶۲.    
۱۵. ↑ مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، دائرة المعارف بزرگ اسلامی، ج۲، ص۶۶۹.
۱۶. ↑ خزرجی، احمد بن عبدالله، خلاصة تذهیب تهذیب الکمال، ص۲۱۲.    
۱۷. ↑ ذهبی، محمد بن احمد، تذکرة الحفاظ، ج۲، ص۴۳۳.
۱۸. ↑ کحاله، عمررضا، معجم المؤلفین، ج۶، ص۱۰۷.    
۱۹. ↑ ابن تغری بردی، یوسف، النجوم الزاهره، ج۲، ص۲۸۲.    
۲۰. ↑ حاجی خلیفه، مصطفی بن عبدالله، کشف الظنون، ج۱، ص۴۳۷.    
۲۱. ↑ حاجی خلیفه، مصطفی بن عبدالله، کشف الظنون، ج۲، ص۱۷۱۱.    
۲۲. ↑ بغدادی، اسماعیل بن محمد، ایضاح المکنون، ج۱، ص۳۶.    
۲۳. ↑ بغدادی، اسماعیل بن محمد، ایضاح المکنون، ج۱، ص۲۱۲.    
۲۴. ↑ ابن کثیر، اسماعیل بن عمر، البدایة و النهایه، ج۱۰، ص۳۴۶.    
۲۵. ↑ حبان، محمد بن حبان، الثقات، ج۸، ص۳۵۸.    


۴ - منبع



• پژوهشگاه فرهنگ و معارف اسلامی، دائرة المعارف مؤلفان اسلامی، ج۱، ص۴۸۰، برگرفته از مقاله «عبدالله عبسی».






آخرین نظرات
کلیه حقوق این تارنما متعلق به فرا دانشنامه ویکی بین است.